سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه29  :
قُلْ أَمَرَ رَبِّي بِالْقِسْطِ وَأَقِيمُوا وُجُوهَكُمْ عِنْدَ كُلِّ مَسْجِدٍ وَادْعُوهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ كَمَا بَدَأَكُمْ تَعُودُونَ

فارسی=

بگو پروردگارم به عدالت فرمان داده است، و توجه خويش را در هر مسجد (و به هنگام عبادت) به سوي او كنيد و او را بخوانيد و دين (خود) را براي او خالص گردانيد (و بدانيد) همانگونه كه در آغاز شما را آفريد (بار ديگر در رستاخيز) بازمي گرديد .

ترکی =

( ای پیامبر ) دِه : مَنیم رَبِّیم «قِسط» دَه ( عدالت ) أمر ائلیب دی و بونا کی هر مسجد دَه عوزو زو اُنا ساری توتون و اُ ( الله ) چاغیرون و دینوزو اُنا خالص ائلیون ( و بیلون ) اؤجور کی سوزی خلق ائلیب ( و یئره یولُّویوب، اؤجور دا قیامت دَه ) قعیطره جئک.

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه30  :
فَرِيقًا هَدَى وَفَرِيقًا حَقَّ عَلَيْهِمُ الضَّلَالَةُ إِنَّهُمُ اتَّخَذُوا الشَّيَاطِينَ أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَيَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ مُهْتَدُونَ

فارسی=

جمعي را هدايت كرده و جمعي را (كه شايستگي نداشته‏ اند) گمراهي بر آنها مسلم آنها (كساني هستند كه) شياطين را به جاي خداوند، اولياي خود انتخاب كردند و چنين گمان مي‏كنند كه هدايت يافته‏ اند .

ترکی =

بیر فرقه ( و دسته ) نی هدایت ائله دی و بیر گروهی دَه کی اُلارین حقّی ایی دی کی ضلالته توشه لر ( و یولی ایتیره لر بونا گؤره کی ) دوزدندی کی اُلار آللاه دان سوؤآی شیطان لاری ئوزلریه اولیا ( و یولی گؤرسئدن ) توتدی لار و بوجور حساب ائلئیر لر کی هدایت ( یولین ) تاپیب لار.

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه31  :
يَا بَنِي آدَمَ خُذُوا زِينَتَكُمْ عِنْدَ كُلِّ مَسْجِدٍ وَكُلُوا وَاشْرَبُوا وَلَا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لَا يُحِبُّ الْمُسْرِفِينَ

فارسی=

اي فرزندان آدم! زينت خود را به هنگام رفتن به مسجد با خود برداريد و بخوريد و بياشاميد و اسراف نكنيد كه خداوند مسرفان را دوست نمي‏دارد .

ترکی =

آی « بنی آدم » ( آدم ئین اوشاق لاری) زینت ئوزی هر هامِّی مسجد دَه توتون و یعئیون و ایچون و اسراف ائله میون! دوزدندی کی اُ ( الله ) اسراف ائلین لری ایسته میر ( سئوئی میر).

توضیح =

اسراف : چوخ و حد و اندازه دَن ایشدَد ماق دی هر شئین بیر اندازه سی وار دی اُنی مَصرف ائله مئک ده و ایشلَد مئگی نده ؛ اَیئم اُ حدّی دَن چوخ اُلا اسراف حساب اُلار و اَیئم هر شئیی دَه چئوله تئوکه سئن ، اُ نعمتی ضایع ائلیه سئن و بئین نَن آپاراسان اُنا « تبذیر » دیئل لر کی آللاه قرآن دا بویورب « مُبذرین » شیطان لارین قارداش لاری دی لار ! (إِنَّ الْمُبَذِّرِينَ كَانُوا إِخْوَانَ الشَّيَاطِينِ وَكَانَ الشَّيْطَانُ لِرَبِّهِ كَفُورًا ) اسراء آیه 17

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه32  :
قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِي أَخْرَجَ لِعِبَادِهِ وَالطَّيِّبَاتِ مِنَ الرِّزْقِ قُلْ هِيَ لِلَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا خَالِصَةً يَوْمَ الْقِيَامَةِ كَذَلِكَ نُفَصِّلُ الْآيَاتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ

فارسی=

بگو چه كسي زينت هاي الهي را كه براي بندگان خود آفريده و روزيهاي پاكيزه را حرام كرده است ؟ بگو اينها در زندگي دنيا براي كساني است كه ايمان آورده‏ اند (اگر چه ديگران نيز با آنها مشاركت دارند ولي) در قيامت خالص (براي مؤ منان) خواهد بود اينچنين آيات (خود) را براي كساني كه آگاهند شرح مي‏دهيم .

ترکی =

( ای پیامبر) دِه : کیم آللاهین زینت لرین و طیّب روزی لری کی بنده لرینه چیخاردیب ( و خلق ائلیب ) دی حرام ائلیب؟ دِه : بو ( نعمت لر ) بو دُنیا حیاتین دَه اُ کس لرین دی کی ایمان گئتیرب لر و قیامت گؤنی دَه ( فقط و ) مخصوص اُلارین دی! بوجوری سینا آیه لری بیان ائلیریق ( و شرح وئری ریق) اُ قومآ کی بیلیل لر!

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه33  :
قُلْ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّيَ الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ وَالْإِثْمَ وَالْبَغْيَ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَأَنْ تُشْرِكُوا بِاللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِ سُلْطَانًا وَأَنْ تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ

فارسی=

بگو خداوند تنها اعمال زشت را، چه آشكار باشد چه پنهان، حرام كرده است و (همچنين) گناه و ستم بدون حق، و اينكه چيزي را كه خداوند دليلي براي آن نازل نكرده شريك او قرار دهيد، و به خدا مطلبي نسبت دهيد كه نمي‏دانيد .

ترکی =

( ای پیامبر) دِه : دوزدندی کی اُلاری کی مَنیم رَبِّیم حرام ائلیب ( بولار دی ) : پیس ایش لر اُنی کی گئوریکیر ( آیدین و اِشیک دَه دی)  و اُنی کی ایچئری دَه دی ؛ و گوناهی و ناحق دَن ظُلم ائله مئگ و بوکی آللاها شریک قائل اُلاسوز بو حالینان کی اُنا بیر دلیل نازل ائله میب دی! و بونی کی آللاها اُنی کی بیل میرسوز ( و یالان نان ) دیئه سوز ( الله بولاری حرام ائلیب دی)!

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه34  :
وَلِكُلِّ أُمَّةٍ أَجَلٌ فَإِذَا جَاءَ أَجَلُهُمْ لَا يَسْتَأْخِرُونَ سَاعَةً وَلَا يَسْتَقْدِمُونَ

فارسی=

براي هر قوم و جمعيتي زمان و مدت (معيني) است و به هنگامي كه مدت آنها فرا رسد نه ساعتي از آن تاخير مي‏كنند و نه بر آن پيشي مي‏گيرند .

ترکی =

و هر اُمَّته بیر أجل ( مُهلت) واردی اُندا اُ وخ کی اُلارین أجل لری گئله بیر ساعت ( بیر لحظه ) دَه دالی ( و تأخیر) توشمئز و نئه دَه ( اُ وخ تین نَن بیر لحظه ) قاباخ توشمئز.

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه35  :
يَا بَنِي آدَمَ إِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ رُسُلٌ مِنْكُمْ يَقُصُّونَ عَلَيْكُمْ آيَاتِي فَمَنِ اتَّقَى وَأَصْلَحَ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ

فارسی=

اي فرزندان آدم! اگر رسولاني از خود شما به سراغتان بيايند كه آيات مرا براي شما بازگو كنند (از آنها پيروي كنيد) زيرا آنها كه پرهيزگاري پيشه كنند و عمل صالح انجام دهند (و در اصلاح خويش و ديگران بكوشند) نه ترسي بر آنها هست و نه غمناك مي‏شوند .

ترکی =

آی آدمین اوشاق لاری ( بنی آدم) اُ وخ کی سوزا ئوزوزدان رسول لار ( آللاهین طرفین نَن) گئل دی منیم آیه لری می سوزا بیان ائله دی لر اُندا هر کس تقوانی توتدی و ( پیس ایش لری ) اصلاح ائله دی اُندا اُلارا خُوف ( قورخی ) اُلمیاجاق و اُلار محزون ( ناراحت ) دا اُلیماجاق لار.

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه36  :
وَالَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا وَاسْتَكْبَرُوا عَنْهَا أُولَئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ

فارسی=

و كسانى كه آيات ما را دروغ انگاشتند و از [پذيرش] آنها تكبر ورزيدند آنان همدم آتشند [و] در آن جاودانند

ترکی =

و اُ کس لر کی بیزیم آیه لری میزی ، دآن دی لار ( و تکذیب ائله دی لر و قبول ائله مئگه ) اُلار دان تکبُّر ائله دی لر ، اُلار ( جهنَّم ) اُتین یولداش لاری دی لار کی اُردا همَّشه لیق قالاجاق لار.

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه37  :
فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرَى عَلَى اللَّهِ كَذِبًا أَوْ كَذَّبَ بِآيَاتِهِ أُولَئِكَ يَنَالُهُمْ نَصِيبُهُمْ مِنَ الْكِتَابِ حَتَّى إِذَا جَاءَتْهُمْ رُسُلُنَا يَتَوَفَّوْنَهُمْ قَالُوا أَيْنَ مَا كُنْتُمْ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ قَالُوا ضَلُّوا عَنَّا وَشَهِدُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ أَنَّهُمْ كَانُوا كَافِرِينَ

فارسی=

چه كسي ستمكارتر است از آنها كه بر خدا دروغ مي‏بندند يا آيات او را تكذيب مي‏نمايند؟ آنها نصيبشان را از آنچه مقدر شده (از نعمتها و مواهب اين جهان) مي‏برند تا زماني كه فرستادگان ما (فرشتگان قبض ‍ ارواح) به سراغ آنها روند و جانشان را بگيرند از آنها مي‏پرسند: كجا هستند معبودهائي كه غير از خدا مي‏خوانديد؟ (چرا به ياري شما نمي‏آيند؟) مي‏گويند آنها (همه) گم شدند (و از ما دور گشتند) و بر ضد خود گواهي مي‏دهند كه كافر بودند !

ترکی =

اُندا کیم ظالم لی دی اُ کس دَن کی آللاها یالان باغلیآ ، یا اُنین آیه لرین دآنآ ( یالان بیله و تکذیب ائلیه) ؟ اُلار نصیب لرین ( بهره و استفاده لرین ) بو کتاب دان آپارال لار حتّی اُ زامانا جاق کی بیزیم رسول لاری میز ( ملائکه لر) گئل لَّر اُلاری قبض روح ائلیه لر؛ ( ملائکه لر اُلارا ) دیئل لر: اُلاری کی آللاهدان سوؤآی چاغیرر دوز هار دا دی لار؟ دیئل لر : بیزدَن ائیتّی لر ؛ و ئوز علیه لرینه شهادت وئرر لر کی دوزدندی کی اُلار کافرئی دی لر.

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه38  :
قَالَ ادْخُلُوا فِي أُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ مِنَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ فِي النَّارِ كُلَّمَا دَخَلَتْ أُمَّةٌ لَعَنَتْ أُخْتَهَا حَتَّى إِذَا ادَّارَكُوا فِيهَا جَمِيعًا قَالَتْ أُخْرَاهُمْ لِأُولَاهُمْ رَبَّنَا هَؤُلَاءِ أَضَلُّونَا فَآتِهِمْ عَذَابًا ضِعْفًا مِنَ النَّارِ قَالَ لِكُلٍّ ضِعْفٌ وَلَكِنْ لَا تَعْلَمُونَ

فارسی=

(خداوند به آنها) مي‏گويد: داخل شويد در صف گروه‏ هاي مشابه خود از جن و انس در آتش، هر زمان گروهي وارد مي‏شوند گروه ديگر را لعن مي‏كنند تا همگي با ذلت در آن قرار گيرند (در اين هنگام) گروه پيروان درباره پيشوايان خود مي‏گويند: خداوندا! اينها بودند كه ما را گمراه ساختند پس كيفر آنها را از آتش دو برابر كن (كيفري براي گمراهيشان و كيفري به خاطر گمراه ساختن ما) مي‏گويد براي هر كدام (از شما) عذاب مضاعف است ولي نمي‏دانيد (زيرا پيروان نيز اگر گرد پيشوايان ستمگر و گمراه را نگرفته بودند آنها قدرتي بر اغواي دگران نمي‏داشتند).

ترکی =

( الله ) بویورار: گیرون اُ ملَّت لرین « جِن » و « إنس » ( جنِّی لر و انسان لار ) ایچینه کی سوزدان قاباخ گیریب لر بو ( جهنَّم ) اُتینا ! هر موقع کی بیر اُمَّت ( بیر گروه ) گیرَر ئوز تای لارین لعنت ائل لر! تا اُوخ کی هامِّی لیقا اُردا بیربیرینه یئتی شئل لر ؛ آخیر دا کی لار  اوّل کی لرین بارسینده دیئل لر : رَبَّنا ( بار پروردگارا ) ! بولار بیزی یولدان چیخاردی لار ( ضلالته چئک دی لر) اُندا اُلارا ایکی برابر بو عذاب دان وئر! ( الله ) بویورار : هامِّی ( ئوزا بو عذاب ) ایکی برابر دی ولاکن بیل میر سوز.

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه39  :
وَقَالَتْ أُولَاهُمْ لِأُخْرَاهُمْ فَمَا كَانَ لَكُمْ عَلَيْنَا مِنْ فَضْلٍ فَذُوقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْسِبُونَ

فارسی=

و گروه مقدم به طایفه مؤخّر پاسخ دهند که شما را بر ما برتری نباشد (ما و شما در گناه یکسانیم). پس (به آنها خطاب کنند که) بچشید عذاب را به کیفر آنچه از اعمال ناشایسته مرتکب می‌شدید .

ترکی =

و اُ ( جهنَّمی ) لارین  اوَّل کی لری سئورا کی لره دیئل لر : اُندا سوزا بیزه گئوره هئچ فضل ( و اُجالیق و یاخچی لیق ) یوخدی ؛ اُندا چئشون بو عذاب ( جهنَّم ) نَن اُ ایش لره گئوره کی کسب ائلیب سوز ( و گعوریب سوز).

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه40  :
إِنَّ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا وَاسْتَكْبَرُوا عَنْهَا لَا تُفَتَّحُ لَهُمْ أَبْوَابُ السَّمَاءِ وَلَا يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ حَتَّى يَلِجَ الْجَمَلُ فِي سَمِّ الْخِيَاطِ وَكَذَلِكَ نَجْزِي الْمُجْرِمِينَ

فارسی=

آنها كه آيات ما را تكذيب كردند و در برابر آن تكبر ورزيدند درهاي آسمان برويشان گشوده نمي‏شود و (هيچگاه) داخل بهشت نمي‏شوند مگر اينكه شتر از سوراخ سوزن خياطي بگذرد! (يعني بهيچوجه امكان ندارد) اينچنين گنهكاران را جزا مي‏دهيم .

ترکی =

دوزدندی اُ کس لر کی بیزیم آیه لری میزی دآندی لار و اُلار دان استکبار ( غرور و تکبر) ائله دی لر اُلاریچون گئوئین ( رحمت ) قاپی لاری آچیل ماز، و « جنَّته» ( بهشته ) گیرمئز لر حتی ( اُ وخ کی ) دَوَه خیاطین عینه سین نَن سوئوشا ( و رَدّ اُلا و بو ایش دَه اُلان دئیل و محال دی! ) و بوجوری سینا بیز مُجرم لری جزا وئریریق ( و مجازات ائلیریق ).

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه41  :
لَهُمْ مِنْ جَهَنَّمَ مِهَادٌ وَمِنْ فَوْقِهِمْ غَوَاشٍ وَكَذَلِكَ نَجْزِي الظَّالِمِينَ

فارسی=

براي آنها بسترهائي از (آتش) دوزخ و روي آنها پوششهائي (از آن) است و اينچنين ظالمان را جزا مي‏دهيم .

ترکی =

اُلاریچون جَهنَّم نَن مَهد ( یات ماق یئری ) و اوست لرین نَن غواش ( جهنَّم اُتی) واردی و بوجوری سینا ظالم لری جزا وئریریق ( و مجازات ائلیریق ).

سوره ی مبارکه ی اعراف ؛ آیه ی شریفه42  :
وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَا نُكَلِّفُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا أُولَئِكَ أَصْحَابُ الْجَنَّةِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ

فارسی=

و آنان که ایمان آوردند و (به قدر وسع) در کار نیک و شایسته کوشیدند-زیرا ما کسی را بیش از وسع تکلیف نکنیم-آنها اهل بهشت و جاودان در آن متنعمند .

ترکی =

و اُ کس لر کی ایمان گئتیریب لر و صالح لی ایش لر گعوریب لر - بیز هئچ کسی ئوز وسعی ( و توانی ) نان چوخ مُکلَّف ائله مئه ریق ( و ایش ایسته مئه ریق) – اُلار بهشت اهلی دی لر و اُردا همَّشه لیق قالاجاق لار!